Монголчуудын өдөр тутмын хэрэглээний нэг болох махны үнэ улирлын эрэлт нийлүүлэлт, инфляцийн өсөлттэй холбоотойгоор тогтмол хэлбэлздэг. Сүүлийн жилүүдэд үнэ огцом өсч, хэрэглэгчдэд дарамт учруулж байна. 2024 оны арванхоёрдугаар сард махны үнэ өмнөх жилээс 32.8 % өссөн бөгөөд энэ өсөлтөд нийлүүлэлтийн хомсдол, өвлийн бэлтгэл улсчилсан нөлөө үзүүлсэн. Мөн 2025 оны 4‑р сард махны үнэ 13.7 % өссөн нь жилийн инфляцад ихээр нөлөөлсөн. Зарим үед зуны сүүлч, намрын эхэнд нийлүүлэлт нэмэгдсэнээр үнэ буурдаг ч өвөл хаврын эхэн үед улирлын эрэлт, нийлүүлэлтийн бууралттай холбоотойгоор үнэ өсөх хандлагатай байдаг.
🐄 Монгол Улсад махны үнэ өсөх гол үе ба шалтгаан
🕰️ 1. Өвлийн бэлтгэл ба нийлүүлэлтийн хомсдол (Намар–Өвөл)
-
Монголд намар болон өвлийн эхэн үед махны нийлүүлэлт буурдаг нь уламжлалт үзэгдэл. Ийм үед хөдөөний нийлүүлэлт хот руу багасаж, шинэ мах ирэх нь хязгаарлагддаг тул үнэ өсдөг.
-
2024 оны өвлийн бэлтгэл үеэр махны үнэ өмнөх сарынхаас огцом өссөн нь худалдаачид нийлүүлэлтийн хомсдлыг шалтгаан болгон дурдсан.
📈 2. Сүүлийн үеийн огцом үнэ өсөлт (2024–2025)
-
2024 оны арванхоёрдугаар сард үхрийн махны үнэ дөнгөж 20,667 ₮ болж, 2023 оны мөн үетэй харьцуулахад 32.8 % өссөн. Мах, махан бүтээгдэхүүний үнэ нийлээд 17.1 % өссөн байна.
-
2025 оны 4‑р сард мах, махан бүтээгдэхүүний үнэ өмнөх оны мөн үеэс 13.7 % өссөн статистик гарсан.
-
2025 оны 10‑р сард ч махны үнэ өмнөх оны мөн үеэс 16.7 % өссөн гэж мэдээлэгдсэн.
| Сар |
2024 ₮ |
Өсөлт/Бууралтын үе |
| 1 |
15,600 |
Бууралт |
| 2 |
16,000 |
Өсөлт |
| 3 |
16,800 |
Өсөлт |
| 4 |
17,000 |
Өсөлт |
| 5 |
16,700 |
Бууралт |
| 6 |
16,500 |
Бууралт |
| 7 |
16,600 |
Өсөлт |
| 8 |
16,900 |
Өсөлт |
| 9 |
17,200 |
Өсөлт |
| 10 |
17,500 |
Өсөлт |
| 11 |
17,800 |
Өсөлт |
| 12 |
18,000 |
Өсөлт |
📊 Хамгийн өндөр өсөлтийн үеүүд
📌 2024–2025 өвлийн нийлүүлэлтийн хомсдол
Энэ үед махны үнэ огцом өсөх төлөвтэй байсан бөгөөд:
-
Хадгалсан махны нөөц багассан, шинэ мах хот руу ирэх нь ховор болсон.
-
Махны үнэ арванхоёрдугаар сар хүртэл тасралтгүй өссөн.
📌 2025 оны хавар–зуны эхэн
-
2025 оны 3‑р сард мах, махан бүтээгдэхүүний үнэ өмнөх оны мөн үеэс өссөн.
-
Сүүлийн жилүүдэд нийлүүлэлтийн логистик, хадгалалтын зардал, зудын улмаас мах нийлүүлэх нөхцөл хүндрэх нь үнэ өсөхөд нөлөөлж байна.
📌 Махны үнийн өсөлтийн гол шалтгаанууд
1. Сезон болон нийлүүлэлтийн эрэлт
2. Хүн амын эрэлт ба хэрэглээний инфляци
3. Зуд, мал хорогдол
📉 Өсөлтийн дараа буурдаг үеүүд
Монголын махны үнэ буурдаг нийтлэг үеүүд:
✔️ Зуны сүүл, намрын эхэн: Шинэ мах ихээр зах руу нийлж, нийлүүлэлт өсөх үед үнэ буурдаг.
✔️ Үндэсний нөөцийн худалдаа болон томоохон хямдралын үе: Хотын засаг захиргааны махны нөөцийг худалдаалж байх үед үнэ түр хугацаанд буурдаг.
СЭТГЭГДЭЛ Үлдээх