АНУ Дэлхийн Эрүүл Мэндийн Байгууллага (ДЭМБ, англиар WHO)-аас албан ёсоор гарч, гишүүнчлэлээ цуцалсан нь олон улсын эрүүл мэндийн хамтын ажиллагаанд томоохон анхаарал татсан үйл явдал боллоо. Энэхүү шийдвэр нь АНУ-ын засгийн газраас өмнө нь мэдэгдэж байсан байр суурийн дагуу хэрэгжиж, 2026 оны нэгдүгээр сарын 22-ны өдөр албан ёсоор хүчин төгөлдөр болсон байна.

Гарах шийдвэрийн үндэслэл: 

   АНУ-ын эрх баригчид ДЭМБ-ыг COVID‑19 цар тахлын үеэр хангалттай үр дүнтэй, хараат бус ажиллаж чадаагүй гэж үзсэнээ удаа дараа илэрхийлж ирсэн. Түүнчлэн тус байгууллага зарим гишүүн орнуудын улс төрийн нөлөөнд автсан, шинэчлэл удаан, ил тод байдал хангалтгүй байгаа хэмээн шүүмжилжээ. Үүний улмаас АНУ ДЭМБ-ын үйл ажиллагаанд оролцох нь үндэсний ашиг сонирхолд нийцэхгүй гэж дүгнэж, гишүүнчлэлээ цуцлах шийдвэрийг хэрэгжүүлсэн байна.

Санхүүжилт ба хамтын ажиллагаанд үзүүлэх нөлөө: 

   АНУ нь ДЭМБ-ын хамгийн том санхүүжүүлэгчдийн нэг байсан бөгөөд байгууллагын нийт төсвийн ойролцоогоор 15–18 хувийг бүрдүүлдэг байв. Иймээс АНУ гарснаар ДЭМБ-ын зарим хөтөлбөр, ялангуяа халдварт өвчний тандалт, яаралтай тусламжийн санхүүжилтэд тодорхой хэмжээний хүндрэл үүсэх эрсдэлтэй гэж шинжээчид үзэж байна. Мөн АНУ-ын эрүүл мэндийн байгууллагууд ДЭМБ-ын хүрээнд хэрэгждэг олон улсын мэдээлэл солилцоо, техникийн зөвлөмж, стандарт боловсруулах үйл явцад цаашид албан ёсоор оролцохгүй болж байгаа нь дэлхийн эрүүл мэндийн уялдаа холбоонд нөлөөлж болзошгүй юм.

Олон улсын хариу үйлдэл: 

    ДЭМБ болон олон улсын эрүүл мэндийн салбарын байгууллагууд АНУ-ын шийдвэрт харамсаж буйгаа илэрхийлж, дэлхий нийтийн эрүүл мэндийн аюулгүй байдал нь хамтын ажиллагаанд тулгуурладаг болохыг онцолсон. Зарим улс орнууд АНУ-ыг цаашид дахин хамтран ажиллах талаар хэлэлцээ хийх боломж нээлттэй хэвээр гэдгийг дурдсан байна.  Харин олон улсын шинжээчид АНУ-ын оролцоогүй нөхцөлд дэлхий даяарх шинэ халдварт өвчний эрт илрүүлэлт, мэдээллийн шуурхай солилцоо сулрах эрсдэл бий гэж анхааруулж байна.

АНУ ДЭМБ-аас гарсан нь зөвхөн нэг улсын гадаад бодлогын шийдвэр бус, дэлхийн эрүүл мэндийн тогтолцоонд нөлөөлөхүйц томоохон өөрчлөлт болж байна. Цаашид улс орнууд энэ нөхцөлд хэрхэн дасан зохицох, олон улсын хамтын ажиллагааг ямар хэлбэрээр үргэлжлүүлэх нь дэлхий нийтийн анхаарлын төвд байх төлөвтэй байна.